Loading...
شنبه 4 اسفند 1397 - السبت 17 جمادى الثاني 1440
سیاست اسلامی مبتنی بر شفافیت و راستی در تمام مسائل است. تدبیر امور جامعه که سیاست اسلامی است و «ساسة العباد» که از خصوصیات ائمه معصومین (ع) است یعنی سیاستی باز و روشن که مردم آن را باور کنند و مردم حب و علاقه شان به ائمه معصومین (س) زیادتر بشود، نه سیاست دروغ و حیله و تزویر، لذا می بینیم که شب عاشورا حضرت فرمودند هرکدام می خواهید بروید می تواند و هر که بماند فردا کشته می شود
error_text
پایگاه اطلاع رسانی دفتر حضرت آیت الله العظمی صانعی :: خارج فقه
اندازه قلم
۱  ۲  ۳ 
بارگزاری مجدد   
پایگاه اطلاع رسانی دفتر حضرت آیت الله العظمی صانعی :: کلام و دیدگاه امام خمینی (قدس سره) در باره شمول کلمه شرط به ابتدایی و حقیقت در اعم از ابتدایی و ضمنی
܀ تازه های دروس خارج فقه ܀

» بحث خیارات > درس 71: کلام و دیدگاه مرحوم بروجردی (قدس سره) در عدم وجوب وفا به شروط ابتدائیه
» بحث خیارات > درس 70: بیان امام خمینی (قدس سره) در وجوه جواز و لزوم وفای به شروط ابتدائِیه
» بحث خیارات > درس 69: کلام و دیدگاه امام خمینی (قدس سره) بر ضمنی و ابتدایی بودن شرط
» بحث خیارات > درس 68: دیدگاه مرحوم شیخ انصاری (قدس سره) در شمول ادله شروط
» بحث خیارات > درس 67: کلام و دیدگاه امام خمینی (قدس سره) در باره شمول کلمه شرط به ابتدایی و حقیقت در اعم از ابتدایی و ضمنی
» بحث خیارات > درس 66: بیان و دیدگاه شیخ انصاری (قدس سره) در معنای کلمه شرط
» بحث خیارات > درس 65: استدلال شیخ انصاری (قدس سره) بر اطلاق شرط، بر شرط ابتدایی
» بحث خیارات > درس 64: کلام و دیدگاه شیخ انصاری (قدس سره) در باره معنای شرط
» بحث خیارات > درس 63: بیان شیخ انصاری (قدس سره) در شروط عقد
» بحث خیارات > درس 62: کلام و بیان شیخ انصاری (قدس سره) در باره تعارض مقوّمون
» بحث خیارات > درس 61: استدلال قائِلین به کراهت تفرقه بین امهات و اولاد در اماء
» بحث خیارات > درس 60: معنای کفر در لغت، قرآن و سنت
» بحث خیارات > درس 59: لزوم دقت در اجتهاد و استنباط احکام در کتاب و سنّت
» بحث خیارات > درس 58: راه اثبات تفاوت قیمت بین صحیح و معیب
» بحث خیارات > درس 57: بیان حکم ضمان خسارت در ارش از طرف بایع
» بحث خیارات > درس 56: حقیقت معنای ارش از نگاه فقها
» بحث خیارات > درس 55: معیار عیب در عرف
» بحث خیارات > درس 54: تعارض و منافات بین جزء احداث السنة بودن جذام در روایات و آزادی عبد مجذوم با دلالت موثقه سکونی و فتوای فقها
» بحث خیارات > درس 53: اشکال و شبهه به جزء احداث السنة بودن جذام
» بحث خیارات > درس 52: جهات مختلف بحث در روایات وارده در احداث السنة

کلام و دیدگاه امام خمینی (قدس سره) در باره شمول کلمه شرط به ابتدایی و حقیقت در اعم از ابتدایی و ضمنی
درس خارج فقه
بحث خیارات
درس 67
تاریخ: 1397/11/10

اعوذ بالله من الشیطان الرجیم

بسم اللّه الرحمن الرحیم

«کلام و دیدگاه امام خمینی (قدس سره) در باره شمول کلمه شرط به ابتدایی و حقیقت در اعم از ابتدایی و ضمنی»

سیدنا الاستاذ (سلام الله علیه) درباره روایات که آیا کلمه «شرط» شامل شرط ابتدایی می شود و حقیقت در اعم از ابتدایی و ضمنی است یا اختصاص به ضمنی دارد، می فرماید: «ثم على فرض إرادة المعنى الأول، [یعنی به معنای التزام بگیریم] فهل تشمل الالتزامات الابتدائية أو لا؟ الظاهرُ المتبادر من "الشرط" هو الضمنيّ، و لا يطلق على الابتدائي بنحو الحقيقة، فإذا التزم إتيان شئٍ، لا يقال: "شرط إتيانه" أو "شرط عليه ذلك" و لا أقلّ من الشك في الشمول، [نمی دانیم که شامل می شود یا نمی شود، و با شک در شمول، نمی شود از لفظ استظهار نمود و ظهور می شود مشکوک] و دعوى تبادر الأعمّ [که شیخ فرمود اعم، تبادر می گیرد] ضعيفةٌ، [و ما عرض کردیم العهدة علی مدّعیه و تمام و ثابت نیست] و استعماله في الروايات أو غيرها في الابتدائي أعمُّ من الحقيقة، [اگر می گویید در روایات و غیر روایات در شرط ابتدایی استعمال شده، می فرماید این فایده ای ندارد؛ چون اصل در استعمال حقیقت است و معنای مجازی را صرف این که استعمال شده، نمی توانیم در «المؤمنون عند شروطهم» هم بگوییم این اعم است یا هر جا شرط را دیدیم، استعمالش اعم از حقیقت است و نمی شود به استعمال و با آن، ظهور را ثابت کرد، بعلاوه از آن] مع إمكان التفصّي عن الجلّ أو الكلّ: [اصلاً می توانیم بگوییم اینها در ابتدایی هم استعمال نشده.

سیدنا الاستاذ، اینها را یکی یکی بیان می فرماید:] أما مثل قوله (عليه السلام): "شرطُ الله قبلَ شرطكم" و "شرط الله آكد" فقرينةُ مجاز المشاكلة فيه موجودة [شرطُ الله قبلَ شرطِکم، از باب مشاکلت است، مثل (فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْ)[1] این مجاز است] و أما مثل قوله (عليه السلام): "الشرط في الحيوان ثلاثة أيام" [که در روایات در خیار حیوان داریم،] فإطلاق "الشرط" فيه على الخيار لا يبعد أن يكون باعتبار أنّ جواز العقد و عدم لزومه معلّقٌ عليه و مشروطٌ به [چون شیخ یک معنای شرط را تعلیق گرفته که یلزم من عدمه العدم، اینجا ممکن است بگوییم «الشرط فی الحیوان ثلاثة ایام»؛ یعنی لزوم و جوازش معلّق بر سه روز است. تا سه روز، معلوم نیست که جایز است یا لازم است. اگر فسخ کرد، به هم می خورد و الا اگر سه روز گذشت، لازم می شود.

«أما مثل قوله (عليه السلام): "الشرط في الحيوان ثلاثة أيام"» که در روایات داریم. «فإطلاق "الشرط" فيه على الخيار لا يبعد أن يكون باعتبار أنّ جواز العقد و عدم لزومه معلّقٌ عليه و مشروطٌ به»، جواز تا سه روز است، جواز معلق به سه روز است، پس شرط در اینجا به معنای تعلیق است. ما قبلاً به اشتباه عرض می کردیم که الزام به خیار است، در حالی که الزامی در کار نیست] و يؤيّده قوله (عليه السلام): "حتى ينقضي الشرط و يصير المبيع للمشتري" [شرط منقضی بشود؛ یعنی آن تعلیق منقضی بشود و مبیع برای مشتری بشود] و في بعض الروايات: "فإذا مضت ثلاثة أيامٍ فقد وجب الشراء"»[2] سه روز که گذشت، شراء واجب می شود. معلوم می شود که این شراء، شرط به معنای تعلیق و مفید تعلیق بوده است. بقیه روایاتش هم زیاد است.

(ادامه درس، با سخنرانی حضرت استاد دنبال شده است که غیر مرتبط با درس بوده و بدین جهت از اینجا حذف شده است.)

«و صلّی الله علی سیّدنا محمّدٍ و آله الطاهرین»

--------------

[1]. بقره (2): 194.

[2]. کتاب البیع 1: 136 و 137.

درس بعدیدرس قبلی



  • کانال رسمي دفتر حضرت آيت الله العظمي صانعي در تلگرام
  • پاسخگویی به مساائل حج و سوالات شرعی